เมือง เจดีย์ และพื้นที่ทางวัฒนธรรม กับความเปลี่ยนแปลงทางสังคม (Museum Academic 6)

       หนังสือเล่มนี้เป็นการรวมบทความวิชาการที่มุ่งเน้นการเชื่อมโยงระหว่างประวัติศาสตร์โบราณคดีกับการเปลี่ยนแปลงทางสังคม โดยแบ่งเนื้อหาเป็นสองส่วนหลัก ส่วนแรกเป็นการนำบทความทรงคุณค่าในอดีตเกี่ยวกับ พระธาตุเจดีย์เมืองเชียงแสนและตำนานล้านนา กลับมาตีพิมพ์ใหม่เพื่อท้าทายให้นักวิชาการรุ่นหลังเกิดการวิพากษ์และตรวจสอบความรู้อย่างต่อเนื่อง ไม่ให้วิชาประวัติศาสตร์หยุดนิ่งอยู่เพียง "วิชาท่องจำ" ส่วนที่สองมุ่งเน้นไปที่แนวคิดเรื่อง "ความเชื่อ" และวัฒนธรรมที่มนุษย์สร้างขึ้นผ่านกระบวนการคัดสรร เพื่อจัดการกับสรรพสิ่งรอบตัว ทั้งในด้านศิลปะ การเกษตร และวิถีชีวิต โดยชี้ให้เห็นว่าอำนาจของมนุษย์ในการสร้างวัฒนธรรมนั้นมีไว้เพื่อสร้างความเข้าใจและจัดลำดับชั้นในสังคมให้มีความชอบธรรม

สรุปเนื้อหาโดยสังเขปจากสารบัญ

       เนื้อหาในเล่มประกอบด้วยหัวข้อที่น่าสนใจซึ่งครอบคลุมทั้งมิติประวัติศาสตร์และมานุษยวิทยา ดังนี้:

       ประวัติศาสตร์และโบราณคดี: ศึกษาตำนานประวัติศาสตร์โบราณล้านนา และรูปแบบของพระธาตุเจดีย์ในเมืองเชียงแสน (โดย คงเดช ประพัฒน์ทอง)

       การท่องเที่ยวและศิลปกรรม: การศึกษารูปแบบและแนวทางการท่องเที่ยวบ้านศิลปินในเชียงราย

       วิถีชีวิตและพิธีกรรมทางความเชื่อ: * บทบาทและพิธีกรรมของการทำนายที่มีต่อการดำรงชีวิตของกลุ่มชาติพันธุ์ "ลัวะ (ปลัง)" ในจังหวัดเชียงราย

การศึกษาเรื่อง "การเสี่ยงทายกระดูกไก่" (Chicken Bone Divination) ที่ยังคงปรากฏอยู่ในกลุ่มชาติพันธุ์ต่าง ๆ

       สังคมและการเกษตร: การศึกษาเส้นทางและการจัดการพืช สัตว์ และอาหาร ผ่านกระบวนการทำให้เป็นของพื้นบ้าน (Domestication)

       ประวัติศาสตร์การเมือง: เรื่องราวของทหารจีนคณะชาติที่ตกค้างในประเทศไทย (ชีวิตหลังสงครามเย็น)

       บทสรุปทางวิชาการ: การทบทวนแนวคิดเรื่องวัฒนธรรมศึกษาในมหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง และการตั้งคำถามต่อความรวมตัวของวัฒนธรรมในลักษณะ "ลูกผสม" หรือ "ผ่าเหล่า"